روزنامه خراسان - مورخ شنبه 1390/03/07

اجراي طرح هدفمند شدن يارانه ها در کنار سهميه بندي بنزين، لزوم جلوگيري از آلودگي هوا و وجود ذخاير غني گاز در کشورمان، از جمله مهم ترين مواردي است که براي توسعه جايگاه هاي CNG و دوگانه سوز شدن خودروها مطرح شده است.به همين دلايل اين برنامه عظيم (استفاده از CNG به عنوان سوخت خودرو) با صرف هزينه هاي سنگيني آغاز شد و هم اکنون نيز در حال اجراست.هر چند در ابتدا و بر اساس قانون، تنها خودروهاي خاصي از قبيل ناوگان حمل و نقل عمومي، خودروهاي ويژه جانبازان و ايثارگران و... قابليت دوگانه سوز شدن را داشت، اما با گذشت زمان مالکان ديگر خودروهاي به اصطلاح آزاد نيز متقاضي دوگانه سوز شدن خودروهايشان شدند. اين در حالي بود که مراکز دوگانه سوز کردن خودروها فقط مجاز بودند خودروهاي ذکر شده براي حمل و نقل عمومي و خودروهاي ويژه جانبازان و... را دوگانه سوز کنند. اين خلاء باعث شد تا بسياري از اين کارگاه هاي مجاز بر خلاف رويه اصلي شان، خودروهاي آزاد را نيز دو گانه سوز کنند و البته به موازات افزايش تقاضا براي دوگانه سوز کردن خودروها، کارگاه هاي غيرمجاز نيز رشد قارچ مانندي داشت تا به اين ترتيب احتمال وقوع حادثه هاي جاني و مالي سنگين هر روز بيش از گذشته احساس شود...

تصور کنيد در پي دوگانه سوز شدن غيرمجاز يا غيراستاندارد يک خودرو حادثه اي اتفاق بيفتد. در اين صورت شدت تخريب ناشي از انفجار گاز CNG بسيار زياد خواهد بود و از سوي ديگر اگر اين اتفاق شوم به دفعات رخ دهد، مي تواند اساس بحث CNG در کشور زير سوال برود.اين در حالي است که تاکنون صحبت ها و هشدارهاي فراواني درباره اهميت استانداردسازي دوگانه سوز کردن خودروها مطرح شده است.با توجه به حجم سرمايه گذاري انجام شده در زمينه CNG و وقوع برخي حوادث ناگوار از جمله انفجارهاي ناشي از استفاده از گاز به عنوان سوخت خودرو، به نظر مي رسد که نظارت بر اين کارگاه ها، از جمله مهم ترين مواردي است که بايد مورد توجه جدي قرار بگيرد.

چندي پيش معاون دادستان مشهد در امور اجتماعي و پيشگيري از وقوع جرم گفت: خودرويي که به صورت غيرمجاز گازسوز مي شود، بمب متحرک در شهر است.سيداميرمرتضوي با اشاره به اين که در صورت بروز مشکل خسارت جاني و مالي سنگيني براي افراد به وجود مي آيد، افزود: مراجع مختلفي مسئول صدور جواز براي مراکز گازسوز کردن خودروها هستند که بايد براي سامان دهي اين مراکز، يک سازمان ويژه متولي باشد.وي در گفت و گو با فارس تصريح کرد: بايد تفاوت گاز سوز کردن خودرو در مراکز مجاز و غيرمجاز براي مردم تفهيم و تشريح شود تا افراد تمايلي نداشته باشند که خودروهايشان را در مراکز غيرمجاز گازسوز کنند.مرتضوي تصريح کرد: بعد از تعيين يک سازمان به عنوان متولي اين امر، بايد از ارائه مجوز به کارگاه هاي خاطي جلوگيري شود و با اين امر به طور جدي مقابله کرد.وي اقدام هاي تنبيهي را بهترين راهکار براي جلوگيري از رشد بي رويه اين مراکز دانست و گفت: بايد طبق فراخواني به مالکان تمام خودروهايي که از طريق غيرمجاز گازسوز شده است، اخطار داده شود مبني بر اين که اگر خودروي خود را در سيکل معاينه و انجام اقدام هاي تکميلي قرار ندهند، امتياز سوخت و انرژي و گاز سي ان جي به اين افراد تعلق نمي گيرد.معاون دادستان مشهد در امور اجتماعي و پيشگيري از وقوع جرم تصريح کرد: اداره اماکن وظيفه پلمب کردن مراکز غيرمجاز گازسوز کردن خودروها را بر عهده دارد که بايد اين مراکز شناسايي و اقدام هاي لازم براي پلمب کردن آن ها انجام شود.مرتضوي با بيان اين که براي جلوگيري از فعاليت مراکز غيرمجاز گاز سوز کردن خودروها بايد برنامه ريزي هاي صحيحي انجام شود، گفت: نقش دستگاه هاي مختلف در پيشگيري از وقوع جرم غيرقابل انکار است، بايد اين دستگاه ها جلسات مشترک برگزار کنند و بر اساس معيارهايي که در اين جلسات درباره آن تصميم گيري مي شود، عمل کنند.

مسئول يک کارگاه مجاز دوگانه سوز کردن خودرو به خراسان مي گويد: با اين که موضوع فعاليت کارگاه هاي غيرمجاز بسيار مهم و برخورد با آن ها حياتي است، اما به نظر مي رسد تاکنون بر عملکرد اين مراکز نظارت کافي نشده است.اسدي مي گويد: بسياري از اين کارگاه هاي غيرمجاز پس از مدتي فعاليت يا تعطيل مي شوند يا مکان کارگاه تغيير مي کند.در اين شرايط تعهدات، گارانتي و بيمه دو گانه سوز شدن خودروها عملا از بين مي رود و افراد به اين کارگاه ها دسترسي ندارند.

وي مي افزايد: در بسياري از موارد کارگاه هاي غيرمجاز با روش هاي استاندارد دوگانه سوز کردن خودروها غريبه اند و يا تمايلي به رعايت آن ندارند. اين در حالي است که رعايت اين موارد بسيار مهم است. به عنوان مثال بعضي از قطعات و ابزار جانبي که ظاهرا کار خاصي انجام نمي دهد، اهميت زيادي در حفظ ايمني دارد، از جمله نوار حايل مخزن که در بسياري از کارگاه هاي غيرمجاز از آن استفاده نمي شود.اسدي تصريح مي کند: در کارگاه هاي غيرمجاز از ابزار استاندارد براي دوگانه سوز کردن خودروها استفاده نمي شود و از طرفي براي اين کار وقت کافي نيز صرف نمي کنند، اين موارد براي مشتريان قابل تشخيص نيست.وي ادامه مي دهد: کارگاه هاي مجاز علاوه بر استفاده از ابزار استاندارد از نيروهاي آموزش ديده نيز بهره مي گيرند و متقاضيان بايد بدانند که اگر کارگاهي با قيمت کمي خودروها را دوگانه سوز مي کند، حتما ايراد و اشکالي در کار آن وجود دارد.وي ادامه مي دهد: اتحاديه توليدکنندگان و خدمات فني و خودرويي تجربه کافي براي نظارت بر نصب کپسول ندارد و پيشنهاد مي شود که اتحاديه خاصي مربوط به CNG تشکيل شود يا اتحاديه خدمات فني و خودرويي مشهد از کارشناسان باتجربه CNG براي اظهار نظر و کنترل استفاده کند.اسدي مي گويد: اساسا نبايد مسئولان اجازه دهند که جنس نامرغوب در اين زمينه حساس وارد بازار شود و مراکز مجاز نيز بايد با دقت بيشتري عملکرد ديگر کارگاه هاي دوگانه سوز کردن خودرو را زيرنظر داشته باشند.وي با اشاره به اين که کارگاه هاي غيرمجاز تحت نظارت هيچ نهادي نيستند، مي گويد: عملکرد کارگاه هاي مجاز تبديل خودرو به طور مرتب مورد بررسي شرکت هاي مربوطه قرار مي گيرد.اسدي ادامه مي دهد: اين نظارت ها و بازرسي ها اجازه نمي دهد کارگاه هاي مجاز از لوازم بي کيفيت و يا از نيروي ناوارد و بي تجربه استفاده کنند.وي با اشاره به اين که تاکنون بسياري از کارگاه هاي غيرمجاز يا بسته شده و يا خودشان اقدام به تعطيلي کرده اند، مي افزايد: هنوز هم کارگاه هاي غيرمجاز زيادي وجود دارد و بايد ديگر نهادها از جمله سازمان  بازرگاني و اتحاديه، هماهنگي بيشتري براي نظارت داشته باشند.

رئيس اتحاديه توليدکنندگان و خدمات فني و خودرويي مشهد نيز در گفت وگو با خراسان تصريح مي کند: برخورد با کارگاه هاي غيرمجاز بدون همکاري ديگر نهادها امکان پذير نيست.سپهري رضاييان مي گويد: بايد شهرداري، مجمع امور صنفي، اداره اماکن و نهادهاي ديگر نقش بيشتري در اين باره داشته باشند زيرا بدون کمک نهادهاي مرتبط، عملا نظارت کافي نمي توان داشت.وي مي افزايد: بسياري از کارگاه هاي غيرمجاز تاکنون پلمب شده است. از طرفي برخي از کارگاه هاي غيرمجاز در حال گرفتن پروانه هستند و يا به آن ها اخطار تعطيلي محل کسب داده ايم.سپهري رضاييان مي گويد: نمي توان يک شبه و به سرعت با کارگاه هاي غيرمجاز برخورد کرد و اين مهم نيازمند گذر زمان و همکاري ساير نهادها است.

معاون بازرسي و نظارت سازمان بازرگاني خراسان رضوي با بيان اين که سال هاي گذشته تقاضا براي دوگانه سوز شدن خودروها به شدت و به ناگهان افزايش يافت، مي گويد: مراکز دولتي نمي توانست جوابگوي نياز متقاضيان دوگانه سوز شدن خودروها باشد و بر اين اساس کارگاه هاي غيرمجاز زيادي به وجود آمد و رشد قارچ مانندي داشت.غفوري مقدم مي افزايد: متولي کارگاه هاي دوگانه سوز کردن خودروها تا به حال چندين بار عوض شده است و به عنوان مثال در يک مقطع شرکت گاز خودرو بود و در يک مقطع نيز شرکت پخش فرآورده هاي نفتي از طريق ۶ پيمانکار در سطح کشور مجوز لازم را صادر مي کرد.وي تصريح مي کند: به اتحاديه مربوطه ماموريت داده شده تا با سازمان دهي و شناسايي کارگاه هاي تبديل خودرو، گام موثري براي مقابله با کارگاه هاي غيرمجاز بردارد. قرار است اتحاديه با مديريت سازمان بازرگاني کار شناسايي و اجرايي لازم را انجام دهد.غفوري مقدم مي گويد: هم اکنون در مشهد ۳۷ کارگاه مجاز در زمينه نصب و تبديل و تست و تعمير فعاليت مي کنند و ۳۶ کارگاه نيز در اين باره بدون مجوز به فعاليت مي پردازند.ازسال گذشته تاکنون ۱۶ کارگاه غيرمجاز پلمب شده که ۸ مورد موفق به اخذ پروانه شده اند. در شهرستان هاي استان نيز ۵۲ کارگاه مجاز نصب و تعمير و تبديل و تست خودروهاي دوگانه سوز وجود دارد و ۲۱ کارگاه غيرمجاز نيز فعاليت مي کنند.وي در پاسخ به اين پرسش که به نظر مي رسد اقدام هاي شما براي برخورد با متخلفان کافي نبوده است و هنوز کارگاه هاي غيرمجاز زيادي در سطح شهر فعاليت مي کنند، مي گويد: از سال گذشته تاکنون حدود ۵۰۰ مورد بازرسي انجام شده و در بسياري از موارد نيز پرونده تخلف (اغلب براي موارد گران فروشي) تشکيل شده است.يکي ديگر از کارهاي شايسته اي که از سال قبل تاکنون به طور جدي پيگيري شده، طراحي و تهيه «برچسب هولوگرام» سوخت گيري است و برنامه ريزي شده تا فقط کارگاه هاي مجاز هولوگرام در اختيار داشته باشند.